SpiritwalitàLectio DivinaNITOLBU BIL-BIBBJA It-Trinità Qaddisa Matul din is-sena 2006 iż-żewġ Ordnijiet Karmelitani jiċċelebraw iċ-ċentinarju tal-mewt ta’ mistika Karmelitana, żagħżugħa ta’ żminijietna: Eliżabetta tat-Trinità (1880-1906). Għalhekk ħsibna li jkun xieraq li l-lectio divina f’din il-ħarġa nagħmluha fuq test bibliku meħud mis-Solennità Liturġika tat-Trinità Qaddisa li din is-sena taħbat nhar il-11 ta’ Ġunju. 1. Ninġabru fit-talb – Statio Ninġabru fis-skiet f’post xieraq għat-talb u nħejju ruħna ħalli nilqgħu l-Kelma ta’ Alla bħal żerriegħa f’art tajba li lesta tagħmel il-frott. Insejjħu fuqna l-Ispirtu s-Santu, li nebbaħ l-awturi sagri fil-kitba ta’ l-Iskrittura Mqaddsa, biex jiftħilna s-sens moħbi ta’ din il-Kelma tal-ħajja. Nitolbu flimkien ma’ Eliżabetta tat-Trinità bil-kliem li ġej: 2. Naqraw il-Kelma – Lectio Aqra bil-mod il-mod is-silta li ġejja mill-Bibbja, bil-fidi li huwa Alla li qiegħed ikellmek. Mill-Ittra ta’ San Pawl Appostlu lir-Rumani 8,14-17 Dawk kollha li jmexxihom l-Ispirtu ta’ Alla huma wlied Alla. Għax intom ma rċevejtux l-ispirtu tal-jasar biex terġgħu taqgħu fil-biża’, imma rċevejtu l-Ispirtu ta’ adozzjoni ta’ wlied Alla, li bih aħna ngħajjtu: “Abba! Missier!” 3. Nixtarru l-Kelma – Meditatio Xtarr il-Kelma billi fis-skiet tara x’laqtek mis-silta li qrajt, x’sentimenti qajjmet fik, x’siltiet oħra giebet f’moħħok inti u taqra. Huwa l-ħin li tisma’ x’inhu jgħidlek Alla. 3.1. Aqra fi spirtu ta’ talb dan it-tifsir li ġej u li huwa maħsub biex jgħinek tifhem aħjar dak li qrajt u smajt. Dawk kollha li jmexxihom l-Ispirtu ta’ Alla huma wlied Alla (v.14). Jidher li qabel ma San Pawl żar il-komunità nisranija f’Ruma, komunità li hu ma tantx kien midħla tagħha għax ma kienx hu li waqqafha, huwa ħass il-ħtieġa li jħejji lill-insara f’Ruma għaż-żjara tiegħu permezz ta’ din l-ittra miktuba fix-xitwa bejn is-snin 57-58 AD (Rum 15,25, Atti 20,3). Il-Knisja f’Ruma aktarx kienet magħmula minn żewġ tipi ta’ nsara: dawk li ġejjin mil-Lhud u l-oħrajn mill-pagani. Ngħidu aktarx, minħabba li l-Imperatur Klawdju fis-snin 40 AD keċċa lil-Lhud kollha (inklużi dawk li saru nsara) minn Ruma minħabba xi konflitti li kienu qegħdin jaqilgħu fil-belt. Jista’ jkun imma li xi wħud minnhom reġgħu lura hekk kif l-Imperatur miet fis-sena 54 AD. San Pawl f’din l-ittra ma jitkellimx fuq problemi tal-komunità nisranija f’Ruma, imma b’mod ġenerali jiżviluppa temi li jolqtu liż-żewġ tipi ta’ nsara. Huwa kien se jieqaf Ruma fi triqtu lejn Ġerusalemm, biex iwassal lill-Knisja Omm, li kienet ġejja mil-Lhud, somma ta’ flus li nġbret minn fost il-pagani li saru nsara fil-Knejjes tal-Galazja, l-Maċedonja u l-Akaja. Din il-ġabra saret bħala għajnuna lill-foqra u wkoll biex tkun sinjal ta’ għaqda bejn il-Knisja li kienet ġejja mil-Lhud u dik ħierġa mill-Pagani (Rum 15,27-31). L-Insara minn ambjent Lhudi, kienu fil-periklu li jqisu l-ħarsien tal-liġi bħala mezz ta’ ġustifikazzjoni, waqt li dawk li kienu ġejjin minn ambjent pagan, kienu fil-periklu li jqisu l-għerf intellettwali bħala l-mezz li bih il-bniedem jista’ jersaq lejn Alla u jagħrfu. San Pawl għalhekk juri l-konvinzjoni tiegħu li l-qawwa ta’ Alla murija fl-Evanġelju ssalva lil “dawk kollha li jemmnu, l-ewwel il-Lhud u mbagħad il-Griegi” (Rum 1,16) għax “il-ġust jgħix bil-fidi” (Rum 1,17). Għal San Pawl kemm il-Lhud u kemm il-pagani huma ħatjin quddiem Alla u ħadd minnhom ma jistħoqqlu s-salvazzjoni minħabba xi mertu proprju! Dan għaliex, il-pagani bl-għerf kollu tagħhom “għad li lil Alla għarfuh” (Rum 1,21) fil-qawwiet tan-natura (Rum 1,19-20), “la tawh ġieħ ta’ Alla li hu u lanqas raddewlu ħajr” (Rum 1,21) imma ntilfu fil-ħafna argumenti intellettwali li ma jwasslu għal imkien, hekk li “waqt li riedu jagħmluha ta’ għorrief, bliehu” (Rum 1,22-23) għax baqgħu jaduraw lil Alla taħt ix-xbihat idolatri tal-bniedem, ta’ għasafar u ta’ kull xorta ta’ annimali u rettili! (Rum 1,23). Dan l-għama wassal lill-pagani biex intelqu għal kull xorta ta’ ħażen immaġinabbli, hekk li l-bniedem sar qisu annimal, bħax-xbihat li kien jadura! (Rum 1,24-32). Il-Lhud ukoll, m’humiex aħjar mill-Pagani u ma għandhomx għax jiġġudikaw lil ħadd! (Rum 2,1). Dawn għalkemm ingħataw il-liġi minn Alla, xorta dinbu quddiemu u webbsu qalbhom quddiem Alla (Rum 2,1-8). Mhux talli hekk, talli dawk li ma jagħrfux lil Alla jibqgħu ma jagħrfuhx minħabba dawk li suppost jafu l-liġi tiegħu u ma jgħixuhiex (Rum 2,17-24). Għalhekk kull min jagħmel il-ħażen fl-aħħar se jaqlagħha hu min hu! Anzi, dak li rċieva l-liġi mingħand Alla u għalhekk jaf ir-rieda tiegħu se jaqlagħha l-ewwel (Rum 2,9), hekk kif min jagħmel dak li hu tajjeb jingħata ġieħ. L-ewwel li jingħataw ġieħ huma dawk li għarfu r-rieda ta’ Alla u għexuha (Rum 2,10). Mela jekk min jagħmel it-tajjeb, se jiġi mogħti ġieħ minn Alla, sew jekk kien jaf bil-liġi tiegħu sew jekk le, allura fi ħsieb San Pawl, l-importanti hija l-fidi u mhux il-liġi u dan għaliex, il-liġi ma tagħtiniex il-qawwa li ngħixuha. Min minnha jista’ jiftaħar li osserva l-liġi sa l-inqas tikka? Pawlu juri b’katina ta’ siltiet bibliċi li lkoll dnibna u ninsabu ħatjin quddiem Alla (Rum 3,9-20; Salm 14,1-3; 5,10; 140,4; 36,2; Isaija 59,7-8). Huwa Alla li jsalvana u jagħmilna ġusti, permezz tal-grazzja fi Kristu li miet u xerred demmu għalina. Din hi l-fidi tagħna, it-tama tagħna u l-ftaħir tagħna. Għalhekk il-bniedem ġust jgħix bil-fidi bħal Abram li qabel ma ġiet il-liġi ta’ Mosè “emmen lil Alla u kien magħdud lilu b’ġustizzja” (Rum 4,3; Ġen 15,6; Gal 3,6; Ġak 2,23). Il-bniedem isir ġust quddiem Alla, għax Alla fil-ħniena tiegħu jħassar dnub il-midneb (Rum 4,7-8; Salm 32,1-2). Issa din il-ħniena ta’ Alla ntweriet permezz ta’ Kristu li ħassar id-dnub ta’ Adam (Rum 5,12-21) bl-ubbidjenza tiegħu sal-mewt tas-salib li aħna nieħdu sehem fiha permezz tal-magħmudija li fiha mmutu għad-dnub u ngħixu għal Alla (Rum 6,1-23). Bħala bnedmin aħna għandna ż-żerriegħa tal-mewt u għadna iżda nħossu fina t-taqbida bejn it-tajjeb u l-ħażin (Rum 7,14-25). Minħabba f’hekk il-liġi li Alla tahielna bħala mezz li jwassal għall-ħajja, issir għalina sinjal ta’ kundanna għax turina li ma aħniex kapaċi nosservawha dejjem (Rum 7,7-13). Hija l-grazzja ta’ Alla biss permezz ta’ Ġesù li tagħtini l-qawwa li nġib ruħi ta’ iben Alla, għax f’Ġesù jiena nista’ ngħix fl-ispirtu ta’ iben adottiv ta’ Alla, għax l-Iben stess ta’ Alla sar bniedem bħali (Rum 8,1-13) biex jiena ngħix skond l-Ispirtu. Għalhekk dawk kollha li jmexxihom l-Ispirtu ta’ Alla huma wlied Alla. Għax intom ma rċevejtux l-ispirtu tal-jasar biex terġgħu taqgħu fil-biża’, imma rċevejtu l-Ispirtu ta’ adozzjoni ta’ wlied Alla, li bih aħna ngħajjtu: “Abba! Missier!” (Rum 8,14-15). Aħna fi Kristu sirna wlied Alla u nistgħu nsejjħu lil Alla bl-istess mod kif Ġesù nnifsu jsejjaħlu. “Abbà, Missier” tfakkarna f’dawk it-talbiet kollha fiduċja għamja u tenera ta’ Ġesù lejn il-Missier (Mk 14,36). Ġesù tana l-Ispirtu tiegħu biex ngħixu f’din ir-relazzjoni ta’ wlied ma’ Alla l-Missier. Dan l-Ispirtu s-Santu li bagħtilna Ġesù ma jibqax barra minnha, jew xi ħaġa miżjuda ma’ ruħna jew fi kliem San Pawl ma’ l-ispirtu tagħna. L-Ispirtu s-Santu jitwaħħad magħna hekk li jittrasformana u jibdilna fi Kristu hekk li tassew jagħmilna wlied Alla bħal Kristu (Rum 8,16). Dak li jrid ifisser San Pawl meta jgħid li l-Ispirtu jixhed għalina li aħna wlied il-Missier. Dan kollu bi grazzja! Jekk aħna tassew ulied, mela, aħna wkoll werrieta ma’ Kristu (Rum 8,17) għax nieħdu sehem mill-istess tbatija u mewt tiegħu meta aħna nbatu biex ngħixu l-magħmudija tagħna, jiġifieri meta aħna nbatu biex immutu għad-dnub u ngħixu tassew bħala wlied Alla fil-konkret. Jekk naqsmu miegħu fit-tbatija, naqsmu miegħu wkoll fil-glorja. (Rum 8,17; Lq 24,26; 22,28-30; Fil 3,10-11; 1 Pt 4,13; Apok 21,7). 3.2. Idħol fil-qalba ta’ dak li qrajt billi terġa’ taqra bil-mod is-silta u t-tifsira tagħha. Fittex is-siltiet l-oħra biex tifhem dejjem aħjar il-messaġġ li Alla qiegħed jagħtik illum. 3.3. Staqsi u wieġeb dawn il-mistoqsijiet: ▪ Il-pagani kienu jaħsbu li l-għerf huwa biżżejjed biex tersaq lejn Alla. Il-Lhud kienu jaħsbu li hija l-liġi li twassalna għand il-Mulej. Inti x’taħseb? 4. Nitkellmu ma’ Alla fit-talb – Oratio Is-Sema fir-Ruħ Irrid, Mulej nintilef fi ħdanek (Eliżabetta tat-Trinità, Poeżija 109, Awissu 1906) 5. Induqu l-ħlewwa tal-preżenza ta’ Alla – Contemplatio B’dawn il-ħsibijiet qaddisa, ħalli lil qalbek tintefa’ fil-ħlewwa tal-preżenza ta’ Alla li jrid idaħħlek fl-imħabba tiegħu ta’ Missier li jħobb, ta’ Iben li hu Maħbub u ta’ l-Ispirtu li hu l-istess Imħabba.
Il-Lectio Divina fuq l-Evanġelji tal-Ħdud kollha tas-sena |